افسانۀ ملک یوحنا (پریستر جان) در اروپا و نقش آن در رویکرد اروپاییان به مغولان

نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تاریخ ایران بعد از اسلام ،پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی،تهران،ایران

2 دانشیار گروه تاریخ پژوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی،تهران،ایران

3 پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی تهران،ایران

10.22034/mte.2025.19429.1848

چکیده

چکیده
بعد از آنکه اروپایی‌ها در جنگ‌های صلیبی نتوانستند به اهداف سیاسی و دینی خود در مقابل دنیای اسلام دست یابند، در میانۀ جنگ‌های صلیبی به داستان‌های آرزواندیشانه جهت مواجهه با دنیای اسلام روی آوردند. یکی از مهم‌ترین این داستان‌ها افسانۀ ملک یوحنای منجی در شرق بود، در این داستان ملک یوحنا راهبی بود که از مشرق‌زمین ظهور می‌کرد تا سرزمین‌های مقدس را از دست مسلمانان خارج سازد و مسیحیان نجات دهد. این داستان افسانه‌ای هم‌زمان با ظهور مغولان، جوامع اروپایی را تحت‌تأثیر خود قرار داد به‌گونه‌ای که دنیای مسیحیت ابتدا تصور می‌کرد مغولان از تبار ملک یوحنای مسیحی هستند. حال مسئله این نوشته آن است که افسانه ملک یوحنا تحت چه شرایطی مطرح گردید وآن در مناسبات اروپاییان با مغولان بخصوص پس از ناکامی‌های جنگ‌های صلیبی چه نقشی ایفا نمود؟ روش تحقیق در این پژوهش مبتنی بر توصیف و تحلیل خواهد بود دستاوردهای تحقیق حاکی از آن است که اروپایی‌ها تحت‌تأثیر افسانه ملک یوحنا نتوانستند شناخت خوبی نسبت به مغولان داشته باشند و این موضوع مناسبات سیاسی آنان با مغولان را مشکلات جدی مواجه نمود

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Legend of King John (Prester John) in Europe and Its Role in the European Approach to the Mongol Dynasty

نویسندگان [English]

  • Karim Faraji Qarabaglou 1
  • Ali Salarishadi 2
  • Mohammad Rahim Rabbanizadeh 3
  • Mahsa Veisi 3
1 PhD student in the history of Iran after Islam, Institute of Humanities and Cultural Studies, Tehran, Iran
2 Associate Professor, Department of History, Institute of Humanities and Cultural Studies, Tehran, Iran
3 Institute of Humanities and Cultural Studies Tehran, Iran
چکیده [English]

Abstract
After the Europeans failed to achieve their political and religious objectives in the Crusades against the Islamic world, the Crusades transformed into an idealistic narrative aimed at confronting the Islamic world. One of the most prominent of these narratives was the legend of King John, a savior in the East. In this legend, King John is depicted as a Christian monk who emerges from the East and delivers Christians from the hands of Muslims.This legendary tale coincided with the appearance of the Mongols and had a profound impact on European societies. Initially, the Christian world believed that the Mongols were descendants of King John, and thus, were Christian allies. The key question is under what circumstances the legend of King John was introduced and how it shaped European relations with the Mongols, particularly after the failure of the Crusades.This research will focus on a descriptive and analytical approach. Preliminary findings indicate that Europeans, influenced by the legend of King John, misperceived the Mongols and, as a result, faced significant political challenges in their relations with the Mongols

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: King John
  • Christianity
  • Europeans
  • Mongols
  • Islam
آگویباوو، ا. و دنسکوی، گ. م. (1357)، تاریخ سده‌های میانه، ترجمة رحیم رئیس نیا، تهران: پیام.
ابراهیم حسن، حسن (1362)، تاریخ سیاسی اسلام، ترجمۀ ابوالقاسم پاینده، تهران: انتشارات جاویدان.
ابن اثیر، عزالدین علی بن محمد (1371)، تاریخ کامل، ترجمۀ ابوالقاسم حالت و عباس خلیلی، تهران: مؤسسة مطبوعاتی علمی.
 ابن خلدون (1363)، العبر، ترجمۀ عبدالمحمد آیتی، تهران: موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
ابن خیاط، ابو عمرو بن ابی هریره لیثی (1967)، تاریخ خلیفه بن خیاط، تحقیق اکرم ضیاء العمری، بی‌نام.
ابن عبری (1377)، مختصر تاریخ الدول، ترجمۀ عبدالمحمد آیتی، تهران: علمی و فرهنگی.
ابن اعثم کوفی، ابومحمد احمد (1372)، الفتوح، ترجمۀ محمد بن احمد مستوفی هروی، به اهتمام غلام رضا طباطبائی مجد، تهران: انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی.
ابن قلانسی (1403)، ذیل تاریخ دمشق، تحقیق سهیل زکار، دمشق: دار احسان.
 ابن هشام (بی تا)، السیره النیویه؛ محقق مصطفی السقا وابرهیم الابیاری، بیروت: دارالمعرفه
 اشپولر، برتولد (1365)، تاریخ مغول در ایران، ترجمۀ محمود میر آفتاب، تهران: علمی و فرهنگی.
اشپولر، برتولد (1369)، تاریخ ایران در قرون نخستین اسلامی، ترجمۀجوادفلاطوری، تهران: علمی و فرهنگی.
العقیقی، نجیب (1369)، شرق‌شناسان، ترجمۀحمید رضا شیخی، مشهد: انتشارات آستان قدس رضوی.
بارتولد، واسیلی (1351)، خاورشناسی در روسیه و اروپا، ترجمة حمزه سر دادور، تهران: ابن‌سینا.
 بارکهاوزن، یواخیم (1346)، امپراطوری زرد (چنگیزخان و فرزندانش)، ترجمۀ اردشیر نیک‌پور، تهران: زوار.
بارکر، ارنست (1396)، جنگ های صلیبی، ترجمۀ عبدالله ناصری طاهری و سمیه سادات طباطبائی، تهران: انتشارات کویر
یروکلمان، کارل (1346)، تاریخ ملل و دول اسلامی، ترجمۀ هادی جزایری، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
بلاذری، احمد بن یحیی (1367)، فتوح البلدان، ترجمۀ محمد توکل، تهرن: نشر نقره.
بیانی، شیرین (1375)، دین ودلت در ایران عهد مغول، تهران: نشر مرکز نشردانشگاهی.
تاریخ آل سلجوق در آناطولی (1369)، مقدمه و تصحیح و تعلیقات نادره جلالی، تهران: میراث مکتوب.
 پالمر، روزول، رابرت (1386)، تاریخ جهان نو، ترجمۀ ابوالقاسم طاهری، تهران: امیرکبیر
پولو،مارکو (1350)، سفرنامۀ مارکوپولو، ترجمۀحبیب الله صحیحی، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب
یگولوسکایا (1394)، ایران و بیزانس در سده‌های ششم و هفتم میلادی، ترجمۀ کامبیز میربهاءتهران: ققنوس.
حنبلی، مجیرالدین (1368)الانس الجلیل بتاریخ القدس و الخیل، قم: منشورات رضی.
دورانت، ویل (۱۳۶۷)، تاریخ‌تمدن، ترجمة ابوالقاسم طاهری، تهران: سازمان انتشارات آمـوزش انقـلاب
اسلامی.
رانسیمان، استیون (۱۳۷۱)، جنگ‌های صلیبی، ترجمة منوچهر کاشف، تهران: علمی فرهنگی.
ساندرز، ج. ج (1363)، تاریخ فتوحات مغول، ترجمۀ ابوالقاسم حالت، تهران: امیر کبیر.
شارتری، فوشه (۱۳۹۳)، تاریخ حاجیان بیت‌المقدس - تاریخ جامع جنگ‌های صـلیبی، ترجمـة زهـرا
نظری، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه
طبری، محمد بن جریری (۱۳۷۵)، تاریخ طبری، ترجمۀ ابوالقاسم پاینده، تهران: اساطیر.
طقوش، محمد سهیل (۱۳۸۳)، دولت عباسیان، ترجمۀحجت الله جودکی، تهران: حوزه و دانشگاه.
کارپن، پلان (1363)، سفرنامۀ پلان کارپن، ترجمۀ ولی‌الله شادان، تهران: فرهنگسرا
کاسمینسکی، یوگنی آلکسی یویچ و همکاران (1386)، تاریخ قرون‌وسطی، ترجمة محمدباقر مـؤمنی و
صادق انصاری، تهران: فردوس
گامبریچ، ارنست (1390)، تاریخ جهان، ترجمۀ علی رامین، تهران: نشر نی.
گروسه، رنه (1365)، امپراتوری صحرانوردان، مترجم عبدالحسین میکده، تهران: نشر علمی و فرهنگی.
لمب، هارولد (۱۳۷۷)، چنگیزخان، ترجمۀ رشید یاسمی، تهران: امیرکبیر.
لوبون، گوستاو (۱۳۸۷)، تمدن اسلام و عرب، ترجمۀ سید هاشم رسولی محلاتی (حسینی)، تهران: کتابچی.
لین، جورج(1389)، ایران در اوایل عهد ایلخانان، ترجمۀ ابوالفضل رضوی، تهران: امیر کبیر.
مادن، توماس (1389)، نگاهی نو و فشرده به تاریخ جنگ‌های صلیبی، ترجمۀ عبدالله ناصری طاهری و اکرم کرمی، تهران: علم
مایر، هانس ابرهارد (1371)، جنگ های صلیبی، ترجمۀ عبدالحسین شاهکار، شیراز: دانشگاه شیراز
مسعودی، علی بن حسین (1387)، مروج الذهب ومعادن الجوهر، ترجمۀ ابوالقاسم پاینده، تهران: علمی و فرهنگی.
مورگان، دیوید(1371)، مغول‌ها، ترجمۀ عباس مخبر، تهران:نشر مرکز.
مورگان ، دیوید ( 1373 ) ، ایران در قرون وسطی ، ترجمۀ عباس مخبر، تهران: طرح نو
هال، مری (1382)، امپراتوری مغول، ترجمۀ نادر میرسعیدی، تهران: ققنوس
وات، مونتگمری (1361)، تأثیر اسلام در اروپا، ترجمۀ یعقوب آژند، تهران: انتشارات مولی.
 ودر فورد، جک (1402) چنگیزخان و ساختن دنیای مدرن، ترجمۀ سیما سلطانی، تهران: نشر مرکز
ویلتس، دوراکه (1353)، سفیران پاپ در دربار خانان مغول، ترجمۀ مسعود رجب‌نیا، تهران: انتشارات خوارزمی.
یعقوبی، ابن واضح (1382)، تاریخ یعقوبی، ترجمۀمحمد ابراهیم آیتی، تهران: علمی وفرهنگی.
Bar-Ilan, Meir (1995), "Prester John: Fiction and History": In History of European Ideas, vol. 20
Dignas, B.& Winter,E(2007),Rome and Persia in Late Antique. Neighbours and  Rivals, Cambridge: Cambridge UniversityPress.
Mabilat , Claire (2006) , British orientalism and representations of music in the long nineteenth century ideas of music , otherness , sexuality and gender in the popular arts , Durham theses : Durham University.
Page , Gill (2008) , Being Byzantine Greek identity before the Ottomans :Cambridge University Press.
Sebeos(1999) ,The Armenian History Attributed to Sebeos, tr. with notes R. W Thomson, Liverpool: Liverpool University Press.
Sharrock , A .& Ash , Rh  (2002) , " Herodotus" , in Fifty Key Classical Authors , Routledge : Taylor & Francis Group , London and New York , p . 57 – 64 .
Tritle , Lawrence A (2006) , "Warfare in Herodotus",  in The Cambridge Companion to Herodotus , edited by C . Dewald & J .  Marincola , Cambridge University Press : Cambridge , p . 209 – 223 .